Dzieci nadają innym ludziom mniejszy priorytet, niż dorośli

Zwierzęta pełnią wiele ważnych ról w życiu człowieka. Wykorzystujemy je do produkcji jedzenia, ubrań, czasem nawet ozdób naściennych, a równocześnie są naszymi kompanami w domu. Nie licząc wegan, wydaje się, że cierpienie zwierząt jest ludziom obojętne, jeżeli służy wyższym celom. Jednym z wyjaśnień może być to, że po prostu preferujemy swój gatunek. Zgodnie z tym, mamy prawa chroniące życie i zdrowie ludzkie bardziej, niż życie i zdrowie zwierząt. Czy przekonanie, że życie ludzkie jest bardziej wartościowe od życia zwierzęcia jest czymś, z czym się rodzimy? 

To pytanie postawili sobie badacze Wilks, Caviola, Kahane i Bloom z Yale University. Postanowili sprawdzić, czy dzieci również przekładają życie ludzkie nad życie zwierząt. Pytanie może na pozór wydawać się oczywiste, ale ten obszar nie był do tej pory badany a wyniki mogą zaskoczyć. Artykuł ze swoimi badaniami opublikowali w Psychological Science w 2020 roku.  

Autorzy przeprowadzili w sumie cztery badania, stawiając hipotezę, że dzieci będą miały mniejszą tendencję, niż osoby dorosłe do priorytetyzowania człowieka ponad zwierzę. W badaniach 1a i 1b poproszono dzieci (5 i 9 latki) i dorosłych o rozważenie hipotetycznych dylematów (N = 622). Mówiono uczestnikom, że toną dwie łodzie, a oni mogą uratować tylko jedną z nich. Uczestnicy musieli wybrać, którą z dwóch łodzi woleliby uratować, biorąc pod uwagę, że pasażerowie drugiej łodzi utoną. Przed właściwym badaniem pokazywano dzieciom dylematy testowe, żeby zrozumiały działanie badania i żeby kontrolować, czy dzieci wybierają po prostu łódkę, w której jest więcej rzeczy/istot. W dylemacie testowym w jednej łódce był rower a w drugiej sto długopisów. We właściwym badaniu uczestnikom przedstawiano 18 scenariuszy – czy woleliby uratować jednego człowieka, dwóch, 10 lub 100 ludzi, lub jedno, dwa, 10 lub 100 zwierząt (psy lub świnie). Jeżeli wybór był za trudny, uczestnik mógł odpowiedzieć, że nie jest w stanie wybrać. W badaniach 2a i 2b dylematy przedstawiane uczestnikom były takie same, tylko, że zapytano nie o to, co oni by wybrali, lecz co wybrałby Pan X, który zawsze postępuje właściwie. Tym badaniem autorzy chcieli wykluczyć podejrzenie, że preferencja dzieci jest różna od tego, co postrzegają jako moralne. Mówiąc inaczej, chcieli wykluczyć podejrzenie, że dzieci myślą, że moralne jest uratowanie człowieka (bo tak zrobiłaby osoba, która zawsze postępuje właściwie) ale preferują uratować psa. 

Wyniki badań potwierdziły hipotezy badaczy. Szczególnie obrazowe były dylematy jeden na jeden: 35% dzieci uratowałyby jednego człowieka, a nie jednego psa, 28% dzieci przekładało jednego psa nad jednego człowieka, a reszta nie mogła się zdecydować. Natomiast 85% dorosłych wybrało uratowanie jednego człowieka niż jednego psa, a tylko 8% nadało priorytet psu. Eksperymenty pokazały, że dzieci w wieku od 5 do 9 lat mają słabszą tendencję niż dorośli do przedkładania ludzi nad psy i świnie. Jest to zauważalne zarówno w ich własnych preferencjach, jak i w ich przekonaniach na temat tego, co jest moralnie poprawne. W obu badaniach większość dzieci stwierdziła, że uratowałaby wiele psów w stosunku do jednego człowieka. A w scenariuszach jeden człowiek kontra jeden pies wiele dzieci zdecydowało się uratować psa lub nie mogło się zdecydować. Dzieci miały tendencję do stawiania ludzi przed świniami, ale ta tendencja była słabsza niż w przypadku dorosłych. Jednak w przeciwieństwie do przewidywań, wyniki nie ujawniły żadnych zmian związanych z wiekiem w ocenach dzieci.

Wyniki mogą wskazywać, że tendencja do stawiania człowieka ponad zwierzęta nie towarzyszy nam od urodzenia, lecz jest nabyta w późniejszej fazie rozwoju. To, że dzieci, które miały styczność z psami miały słabszą tendencję do priorytetyzowania ludzi również może to sugerować. Niezwykle ciekawe by było, aby sprawdzić tę hipotezę w innych kulturach, gdzie relacje ze zwierzętami są inne, np. w obszarach, które spożywają zwierzęta, które dla zachodnich kultur są zwierzętami domowymi (np. świnki morskie w Peru). Dodatkowo ciekawym byłoby również porównanie dzieci z rodzin wegańskich do dzieci z rodzin, w których spożywa się mięso. Je Oczywiście to, że rozważania są czysto teoretyczne również ogranicza to badanie, ale wysoce nieetycznym byłoby topienie psów i w dodatku kazanie 5-latkom tego oglądać. 

Chcesz wiedzieć więcej?

(C) zdjęcie unsplash.com
Wilks, M., Caviola, L., Kahane, G., & Bloom, P. (2020). Children Prioritize Humans Over Animals Less Than Adults Do. Psychological Science, 32, 27–38. https://doi.org/10.1177/0956797620960398

Print Friendly, PDF & Email
Sending
User Review
0 (0 votes)
Total
0
Shares
Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

Related Posts