Wykluczenie Społeczne

Kto odejdzie, już nie wróci

Na studiach, w ramach psychologii społecznej, mieliśmy zajęcia na temat sekt religijnych jako grup destrukcyjnych. Omawialiśmy między innymi słynną w Polsce grupę Kacmajora czy też Świątynię Ludu Jima Jonesa. Pamiętam, jak od tamtego czasu zaczęłam się mocniej przyglądać różnym religiom świata. Trochę było to czas poszukiwań, trochę ciekawość poznawcza. Od paru lat bliżej przyglądam się światowi chasydów – jest to coś zupełnie mi obcego, świat, który toczy się obok nas, a jakby w zupełnie innym czasie i przestrzeni. Dwa lata temu z dużą przyjemnością obejrzałam serial „Shtisel” opowiadający właśnie o współczesnym świecie chasydów w Izraelu. Wzbudził on we mnie wiele smutku.

Wykluczeni ryzykanci

Pokłóciłeś się ze znajomymi? Wstrzymaj się z wyborem kredytu hipotecznego czy grą na loterii! Zespół Roda Duclosa z University of Hong Kong dowodzi, że ważne decyzje finansowe mogą zależeć od tego, jak jesteśmy traktowani przez innych.

Nietrwałość relacji międzyludzkich staje się znakiem naszych czasów. Odsetek obywateli Stanów Zjednoczonych żyjących samotnie zwiększył się z 13% w 1960 roku do 26% na przełomie XXI wieku. Tymczasem każdy z nas ma potrzebę utrzymywania bliskich związków i przynależności do wspólnoty. Co się stanie, kiedy nasze wysiłki zmierzające do przyłączenia się do grupy okażą się nieskuteczne, albo zostaniemy z niej wykluczeni? Z dotychczasowych badań, o których pisaliśmy już na badaniach.net, (Vohs, Mead, and Goode, 2006; 2008) wynika, że osoby odrzucone społecznie dążą do wzbogacenia się, bo dzięki pieniądzom zwiększa się ich poczucie samowystarczalności. Jednak, czy wykluczenie społeczne sprzyja podejmowaniu większego ryzyka w zamian za potencjalnie większe zyski finansowe? Takie pytanie zadali amerykańscy psycholodzy na łamach Journal of Consumer Reasearch.

Bezbolesna samotność

Nastolatki szukają akceptacji w grupie rówieśniczej, osoby dorosłe wsparcia i opieki. Na różnych etapach życia może nam jednak doskwierać poczucie samotności. Opuszczeni i odrzuceni czujemy się pozostawieni na pastwę losu. Jako “zwierzęta społeczne”, potrzebujemy innych do prawidłowego funkcjonowania, ale czy brak przyjaciół rzeczywiście jest bolesny? DeWall i Baumeister, psycholodzy z Uniwersytetu Stanowego na Florydzie odkryli, że osoby samotne są bardziej odporne na ból!

Pomysł na badania zrodził się z paradoksu. Osoby wykluczone społecznie raportowały takie same stany emocjonalne jak osoby cieszące się akceptację i wsparciem innych. Skąd to emocjonalne otępienie? według autorów, odrzucenie społeczne aktywuje w naszym ciele system reagujący i odpowiadający na ból, a tym samym zmienia sposób w jaki rejestrujemy jego fizyczne i psychiczne właściwości. Mało tego, jeżeli nasze ciało używa tego samego systemu, odpowiadając na fizyczne i interpersonalne zranienie, to prawdopodobnie fizyczny ból i emocje są połączone. Innymi słowy jeśli nasze ciało reaguje odrętwieniem na ból, prawdopodobnie w ten sam sposób reaguje na emocje. Badaczom pozostało jedynie sprawdzić czy związek ten istnieje naprawdę.

Samotność przyprawia o dreszcze

Czy będąc samotnym częściej odczuwałeś zimno? Ciepły koc i kubek gorącej herbaty to sposoby nie tylko na zimowe wieczory. Chen-Bo Zhong i Geoffrey Leonardelli z Uniwersytetu w Toronto postanowili sprawdzić czy poczucie odrzucenia wiąże się ze zwiększonym odczuwaniem chłodu. W dwóch pomysłowych i prostych eksperymentach badacze postanowili przetestować hipotezę, zgodnie z którą sytuacja wykluczenia społecznego sprawia, że otaczający nas świat wydaje się zimniejszy. Przypomnijcie sobie sytuacje z czasów szkoły, studiów, a nawet pracy, w której czuliście, że grupa nie chce Was zaakceptować lub wyklucza Was z powodów nie do końca dla Was zrozumiałych. Czuliście się źle? A może od razu sięgaliście po ciepły sweter lub bluzę? A jak czuliście się w sytuacji kiedy grupa w pełni Was akceptowała?