Stereotypy

Wyzwania niebinarności?

Czym jest niebinarność? Kim są osoby niebinarne? – nie są to pytania często poruszane przez osoby cispłciowe, które nie zastanawiają się nad swoją tożsamością. Żyjąc w kraju opartym o binarny system płci, społeczeństwo często nie zwraca uwagi na różnorodność czy problemy dotyczące osób niebinarnych, zgodnie kierując się tradycyjnymi, wynikającymi z wychowania schematami poznawczymi. Nie trudno tutaj zaobserwować, że wiele osób opiera się na szkodliwym założeniu, iż istnieją tylko dwie płcie – dokonując przypuszczeń na temat innych, robią to na podstawie stereotypowych cech męskich bądź kobiecych. Osoby niebinarne są zatem szczególnie narażone na nieadekwatne lub wręcz szkodliwe traktowanie.

Czy istnieje związek między martyrologią a niechęcią wobec uchodźców?

Polacy nie chcą uchodźców w swoim kraju. Boją się o przyszłość swoją i Polski. Niechęć ta często nie jest przejawiana poprzez konstruktywną dyskusję, a raczej poprzez wulgaryzmy, obraźliwe wyzwiska czy stereotypowe podejście do tematu. Żyjemy w czasach, w których problem ksenofobii Polaków osiąga chyba swój punkt kulminacyjny. Dlaczego tak się dzieje? Z czym wiąże się taka niechęć? Profesor Krystyna Skarżyńska z SWPS w Warszawie wraz z Kamilą Przybyłą przeprowadziły ciekawe badanie, w którym odkryły intersującą zależność pomiędzy akceptacją przekonań martyrologicznych a ksenofobią.

Seniorzy częściej stereotypizują?

Czy osoby starsze, częściej niż osoby młodsze, posługują się stereotypami? Takie pytanie zadali sobie polscy badacze z Uniwersytetu Jagiellońskiego (Gabriela Czarnek, Małgorzata Kossowska) oraz Uniwersytetu SWPS (Grzegorz Sędek). Dodatkowo, chcieli się dowiedzieć jakie znaczenie ma to, kto jest przedmiotem tego stereotypu (grupa własna vs. grupa obca). Co się okazało? Wyniki pokazały, że seniorzy, w porównaniu do osób młodszych, rzeczywiście częściej używali stereotypów, ale tylko wobec członków grupy obcej (czyli osób młodszych), a nie swojej (czyli osób starszych).

Pozytywny stereotyp może szkodzić

Czy komentarz o treści „azjaci są inteligentniejsi” lub „czarnoskórzy tańczą lepiej od białych” może szkodzić? Mimo że to stereotyp, to przecież ma on pozytywne konotacje, co więc w tym złego?

Czy pozytywne stereotypy nie mają na nas wpływu? Profesor Aaron Kay wraz z zespołem postanowili sprawdzić, czy ekspozycja na pozytywne stereotypy może wpłynąć na bardziej stereotypowe postrzeganie innych grup. W czterech eksperymentach wzięło udział łącznie 361 osób różnych ras (poza osobami czarnoskórymi).

Zmień ubranie, zmienisz rasę!

Interdyscyplinarny zespół naukowców z amerykańskiego Stanford University opublikowali na łamach PLoS ONE dowody na poparcie tezy, że postrzeganie rasy drugiego człowieka może zależeć od atrybutów statusu społecznego, takich jak ubrania, które nosi.

Istnieje wiele badań nad uprzedzeniami i stereotypami. We wcześniejszych badaniach odkryto między innymi, że pomimo zmniejszającego się u ludzi poziomu jawnych uprzedzeń wobec ciemnoskórej rasy, nadal występują związane z nią negatywne zachowania, takie jak częstsze mruganie, wiercenie się, pomyłki językowe (Dovidio, 2002). Odkryto również, że na ocenę osoby wpływa kontekst otoczenia. Na przykład w badaniach Darleya i Grossa (1983) ocena zdolności intelektualnych dziewczynki zależała od tego, czy bawiła się na tle ładnego lub biednego domu. Jednak dotychczas w badaniach zajmowano się przede wszystkim konsekwencjami kategoryzacji rasowej, a nie jak w opisywanym badaniu samej kategoryzacji.

Czy mężczyźni są zabawniejsi od kobiet?

Wokół poczucia humoru kobiet i mężczyzn panuje przekonanie, które zakłada wyższość panów w umiejętności rozbawiania najbliższego otoczenia. Niestety dowodów naukowych potwierdzających tę hipotezę, jest niewiele. Laura Mickes oraz jej zespół postanowili rozstrzygnąć międzypłciowy spór i sprawdzić, czy panowie rzeczywiście są zabawniejsi od kobiet?

Według niektórych teorii ewolucyjnych poczucie humoru ma konkretne zastosowanie i wiąże się z możliwością zaimponowania potencjalnemu partnerowi lub partnerce. Znajduje to potwierdzenie w badaniach, które wykazały, że kobiety preferują mężczyzn potrafiących je rozbawić, natomiast panowie wybierają kobiety, które śmieją się z ich żartów (Li, Griskevicius, Durante, Jonason, Pasisz & Aumer, 2009).