Sceptycyzm

Całun turyński - przemilczane fakty

Niedawno świat obiegła kolejna medialna sensacja: Całun turyński został stworzony przez renesansowego malarza Giotto w 1315 roku. Luciano Buso, włoski malarz i ekspert w dziedzinie konserwacji dzieł sztuki, postawił tę tezę w swojej książce poświęconej całunowi.

Informacja o powstaniu tkaniny na początku XIV wieku idealnie pasuje do wyników badań fragmentów tkaniny metodą datowania radiowęglowego z 1988 roku. Całunowi sceptycy z radością przyklasnęli ogłaszając ostateczne rozwiązanie zagadki.

Teza Buso może być prawdziwa tylko jeśli założymy prawdziwość datowania radiowęglowego. Według tych analiz całun turyński pochodzi z okresu pomiędzy 1260 a 1390 rokiem naszej ery. Co jeśli istnieją przesłanki by poddać te wyniki w wątpliwość?

Wzorzec oszukiwania samego siebie

Na leniwe, niedzielne popołudnie proponujemy nowy wykład Michaela Shermera, który wygłosił dla fundacji “TED Ideas worth spreading”. Samego autora większości osób nie trzeba przedstawiać. Jednak jeśli nazwisko Shermer nic Ci nie mówi, warto wiedzieć, że zasłynął jako założyciel Stowarzyszenia Sceptyków (Skeptic Society), do którego należy już ponad 55 tysięcy osób. Poza tym jest wydawcą czasopisma “Skeptic”, którego zadaniem jest śledzenie i podważanie pseudonaukowych osiągnięć.

Jeśli macie około 20 minut wolnego czasu, gorąco polecam poniżysz wykład dr Shermera. Tym razem w barwny, elokwenty i przede wszystkim zabawny sposób opowie Wam jak wygląda wzorzec oszukiwania samego siebie. Dobrze jest wiedzieć jak działa i czy możemy się przed nim bronić, ponieważ znajduje sie w mózgu i korzystamy z niego codziennie. Wystarczy, że jeszcze raz spojrzycie na zdjęcie dołączone do posta: sylwetki ludzi to tylko złudzenie. W rzeczywistości niczego tam nie ma ;)

Dlaczego psychologia jest nauką? cz. 2 – psychologia naukowa

Z pierwszej części cyklu wiemy, że opieranie sądów na zdrowym rozsądku do najlepszych rozwiązań nie należy. Jednak komu mamy ufać, jeśli nie własnemu rozumowi? Odpowiedź jest banalnie prosta: naukowcom. Owszem metody, którymi się posługują nie zawsze są doskonałe, jednak system naukowy posiada wyjątkową umiejętność samonaprawy, która prędzej czy później eliminuje teorie nieprawdziwe.

Metoda naukowa lub poznanie naukowe kieruję się trzema celami, które wyznaczają kierunki i zakres postępowania naukowców na całym świecie. Pierwszy z nich to opisywanie rzeczywistości w sposób obiektywny, trafny i rzetelny (funkcja deskryptywna). Drugim zadaniem nauki jest wyjaśnienie tego co opisała, czyli zrozumienie związku przyczynowo - skutkowego (funkcja eksplanacyjna). Od naukowców wymaga się także przewidywania, które pozwalają planować przyszłość (funkcja predyktywna). Dodatkową funkcją jaką muszą pełnić badania z zakresu psychologii jest pragmatyzm. Musimy po prostu wiedzieć jak uzyskany wynik pozwoli rozwiązać konkretny problem.

List otwarty Sopockiego Towarzystwa Naukowego

W zorganizowanym przez STN oraz badania.net spotkaniu popularnonaukowym „Dlaczego nauka nie wierzy w jasnowidzenie”, które odbyło się 13 września w sopockiej Bookarni wzięło udział ponad 40 osób, a w kawiarni bardzo szybko zabrakło miejsc. Tematem przewodnim było jasnowidzenie, sprawa Iwony Wieczorek oraz zaangażowanie w jej sprawę jasnowidza z Człuchowa Krzysztofa Jackowskiego.

W trakcie spotkania przełamywany był mit, jakoby nauka nie miała w kwestii jasnowidzenia nic do powiedzenia oraz nie zajmowała się tym zagadnieniem z powodu uprzedzeń i braku otwartości środowisk naukowych. Przeciwnie, na przestrzeni minionych 150 lat przeprowadziliśmy dziesiątki tysięcy eksperymentów, zamiast jednak potwierdzić paranormalną naturę badanych zjawisk, nauczyły nas one, jak łatwo ulegamy iluzjom.

Dlaczego ludzie wierzą w dziwne rzeczy?

Uczymy się dostrzegać relacje przyczynowo-skutkowe wszędzie tam gdzie zdarzenia ze sobą współwystępują. Zazwyczaj prowadzi to do poprawnych wniosków i przyspieszenia percepcji. Niestety, czasami ta przypadłość skutkuje przecenianiem znaczenia współwystępowania zdarzeń, których relacja wynika jedynie z przypadku. Dlaczego ludzie wierzą w rzeczy, których nie ma? Dlaczego ludzie widzą rzeczy, których nie ma? Sceptyk Micheal Shermer (kierujący stroną sceptics.com) w 13 minutowym wykładzie bogato ilustruje koneksjonistyczną naturę funkcjonowania ludzkiego umysłu.

Zakład o milion dolarów

Każdy kto udowodni posiadanie nadprzyrodzonych zdolności w kontrolowanych warunkach otrzyma milion dolarów. James Randi w emocjonującym wykładzie zadaje kilka ważnych pytań wszystkim osobom, które twierdzą, że posiadają “nadprzyrodzone moce”. Między innymi: dlaczego jeśli zapłacisz, żeby porozmawiać ze zmarłym to zawsze odzywa się on/ona z nieba i nie zniża się do odpowiedzi na nasze pytania?

Przykładowa demonstracja testowania i pomiaru telepatii