Reportaż

Cena przeżycia

Jaką cenę warto zapłacić za przeżycie? Podczas zagrożenia pomyślimy pewnie, że każdą, że zrobimy wszystko by przetrwać lub by przeżyły nasze dzieci. Nawet jeśli ceną tego będzie ich utrata. O utracie w różnych aspektach pisze Anna Bikont w swojej najnowszej książce „Cena. W poszukiwaniu żydowskich dzieci po wojnie”. Reporterka odbywa podróż w czasie podążając śladami Lejba Majzelsa, który od maja 1947 do sierpnia 1948 podróżował po Polsce w poszukiwaniu pięćdziesięciorga dwojga dzieci, które przeżyły Zagładę i pozostawały pod opieką Polaków, sprawdzając czy nowi rodzice sprawują nad nimi należytą opiekę.

Siedem kręgów piekła

Sprawa Wojciecha Kroloppa toczyła się, gdy byłam już w miarę świadomą obywatelką, mimo to niewiele z niej pamiętałam i z dużym zainteresowaniem sięgnęłam po wznowienie książki Marcina Kąckiego „Maestro. Historia milczenia”. Z zainteresowaniem, ale i z obawą, albowiem historie dotykające kwestii molestowania dzieci wzbudzają wiele emocji w czytającym. Kącki znany jest z tego, że porusza trudne tematy w sposób wyważony, bez oceny moralnej, ale jednak stanowczo. Tak też jest w „Maestrze” – główny bohater jawi się nam zarówno jako sprawca, jak i ofiara. Autor nie wybiela grzechów bohatera, podkreśla jego winy i punktuje każde przewinienie, jednocześnie przedstawia je opisując deficyty emocjonalne Kroloppa, które mogą mieć podłoże we wczesnym dzieciństwie. Nie analizuje tego jednak dogłębnie i stawia żadnych diagnoz - czytając można samemu postawić parę hipotez.

Głośnik w głowie. O leczeniu psychiatrycznym w Polsce

Dziewiątego lutego tego roku premierę będzie miała książka Anety Pawłowskiej-Krać poruszająca temat leczenia psychiatrycznego w Polsce. Temat ten wzbudza od lat wiele kontrowersji, w związku z czym zaprojektowano reformę mającą na celu usprawnienie procesu leczniczego oraz diagnostycznego zarówno dla dzieci, młodzieży jak i dorosłych.

W mojej ocenie książka Pawłowskiej-Krać za bardzo skupia się na pojedynczych historiach ludzi, a za mało na faktach. Oczywiście, historie osobiste są wzruszające, ale według mnie dobrze napisany reportaż poruszający temat systemowy powinien przede wszystkim mówić o faktach – o tym jak jest, jak powinno być, jak jest gdzie indziej. Tylko w jednym rozdziale mamy krótką wzmiankę o leczeniu psychiatrycznym w Szwecji. Zabrakło mi ogólnych danych na temat liczby szpitali, psychiatrów w Polsce – tak by stworzyć sobie w głowie obraz systemu, który zdecydowanie nie funkcjonuje w Polsce prawidłowo. To jest minus tej pozycji. Na szczęście książka ma też sporo plusów.

Przemoc w polskich domach

Reportaż Jacka Hołuba dotyka kwestii przemocy domowej, podnoszonej po wielokroć przez specjalistów, którzy zgłaszają szereg nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu wsparcia dla osób doświadczających przemocy oraz osób stosujących przemoc. Zdecydowanym plusem reportażu jest próba pokazania właśnie obu tych perspektyw. W przekazie społecznym często skupiamy się na „ofiarach” w rozumieniu osób przemocy doświadczających, zapominamy, że wsparcia potrzebują obie strony. Jacek Hołub starał się też wtórnie nie wiktymizować swoich bohaterów poprzez język przemocy – nie oceniał, nie nazywał ich ofiarami. Jest to niezwykle istotne z punktu widzenia psychologii wsparcia – mówienie lub traktowanie osób, którym chcemy pomóc od razu ustawia nas poziom wyżej od nich, co wtórnie może doprowadzić do jeszcze większej bezradności. Tej perspektywy starał się unikać autor, pokazując zasoby z jakich można czerpać.