Priming

PSYCHOLOGIA

Atak czy ucieczka?

ola · 19 stycznia 2017

W badaniach nad klasycznymi efektami w psychologii społecznej zaczęły (wreszcie!) pojawiać się elementy ekologicznego usytuowania człowieka w konkretnej sytuacji. Miejsce, w jakim znajdujemy się w danym momencie i możliwości ruchu, jakie ma nasze ciało w tej sytuacji okazują się mieć niebagatelny wpływ na to co myślimy i co planujemy zrobić.

W psychologii społecznej dość powszechne są badania nad konsekwencjami aktywizacji określonych kategorii poznawczych (tzw. primingu). Mówiąc prościej, badacze interesują się tym, w jaki sposób to, o czym akurat myślimy, wpływa na nasze postrzeganie świata, na to co odczuwamy, a także na nasze zachowanie. Wiele z tych efektów traktowanych było dotąd jako uniwersalne i niezależne od kontekstu – na przykład oczekiwano, że biali uczestnicy eksperymentów będą każdorazowo reagować lękiem na widok czarnoskórego silnego mężczyzny, a myślenie o pielęgniarkach będzie bezwarunkowo prowadzić do większej pomocności. Jednak siła konkretnej sytuacji okazuje się mieć znaczący wpływ na ostateczny efekt takich aktywizacji.

PSYCHOLOGIA

Sprawiedliwa litość

mparzuchowski · 30 stycznia 2010

Czy adwokaci powinni odwoływać się do poczucia sprawiedliwości ławników i sędziów na chwilę przed ogłoszeniem wyroku? Chwila na przemyślenie definicji sprawiedliwości promuje umiejętność do wybaczania poniesionych krzywd – twierdzą holenderscy psycholodzy.

Badaczy zainteresował wpływ aktywizacji kategorii pojęć skojarzonych ze sprawiedliwością na umiejętność wybaczania krzywd. Aby sprawdzić swoje hipotezy, doktor Johan Karremans z Uniwersytetu w Utrechcie oraz profesor Paul Van Lange z Uniwersytetu w Amsterdamie przeprowadzili trzy eksperymenty. W jednym z nich 73 uczestników zostało losowo przydzielonych do czterech warunków badania. W pierwszym badani proszeni byli o zapisanie myśli kojarzących się ze sprawiedliwością, w drugim z ambicją, w trzecim z niesieniem pomocy, a w czwartym warunku badania, nie byli proszeni o zapisywanie czegokolwiek. Badani przekonani, że uczestniczą w dwóch niezależnych eksperymentach, po zakończeniu zapisywania myśli, proszeni byli o udział w drugim eksperymencie. Drugie badanie polegało na szacowaniu swojej wyrozumiałości. Badani wyobrażali sobie cztery sytuacje, w których byli przez kogoś krzywdzeni i zaznaczali na 7 stopniowej skali do jakiego stopnia wybaczyliby sprawcy tych krzywd. Zgodnie z przewidywaniami naukowców, aktywizacja sprawiedliwości i niesienia pomocy powoduję większą skłonność do wybaczenia sprawcy krzywdy niż brak sesji aktywizującej lub myślenie o ambicji.

PSYCHOLOGIA

Spojrzenie policjanta

Bocian Konrad · 3 stycznia 2009

Zostałeś wybrany do podzielenia pewnej sumy pieniędzy. Załóżmy, że jest to 10 zł w monetach 1zł. Sam decydujesz ile weźmiesz dla siebie, a ile zostawisz partnerowi. Oczywiście nie znacie się i pewnie nigdy się więcej nie spotkacie. Jak sądzisz, ile złotówek zostawisz drugiej osobie?

Z jednej strony powinniśmy myśleć o własnym interesie, z drugiej o wewnętrznym poczuciu sprawiedliwości, bo to na nas spada odpowiedzialność uczciwego podziału pieniędzy. Jest jednak jeszcze jeden ważny czynnik, który może wpłynąć na naszą decyzją. Religijność - to właśnie ją Azim Szariff i Ara Norenzayan uczynili przedmiotem swojego badania.