Płaskoziemcy

PSYCHOLOGIA

Na mnie to nie działa, ale…

Wiktoria Stopa · 29 stycznia 2021

Lubimy uważać, że jesteśmy lepsi od innych - że to co zrobiłby “przeciętny Polak” nas nie dotyczy. W tym myśleniu nie przeszkadzają nam ani logiczne argumenty, ani naukowe statystyki. Podświadomie czujemy, że w eksperymencie Milgrama nie razilibyśmy ludzi prądem czy, że zamknięci w więzieniu profesora Zimbardo zachowalibyśmy empatyczne odruchy. To samo tyczy się zdolności poznawczych - przeceniamy naszą pamięć, uwagę, a nawet inteligencję.

To złudzenie ponadprzeciętności (Hoorens, 1993) stało się dla naukowców z Teksasu bazą do stworzenia badań dotyczącego chęci cenzurowania filmów o płaskiej Ziemi na portalu YouTube (Landrum, Olshansky, 2020). Fundamentem eksperymentu było przekonanie, że ludzie będą uznawać pseudonaukowe treści za niebezpieczne nie dla siebie, a dla reszty społeczeństwa. Takie przekonanie o większym wpływie przekazów medialnych na innych niż na siebie samego określane jest jako percepcja trzeciej osoby (third-person perception, TPP), a konsekwencje tej percepcji, takie jak wezwania do cenzury, nazwać można efektem trzeciej osoby (third-person effect, TPE).

INNE TEKSTY

Czego uczą nas płaskoziemcy, homeopaci i różdżkarze?

mferenc · 11 stycznia 2020

W internecie można znaleźć całe mnóstwo bzdur na temat zmian klimatycznych czy skuteczności szczepionek. Dlaczego ludzie nie chcą szczepić swoich dzieci przed śmiertelnymi chorobami? Dlaczego niektórzy ludzie wierzą w płaską ziemię? Książka “Światy równoległe” w przystępny sposób tłumaczy dlaczego pseudonauka jest dziś tak bardzo popularna.

Doktor Łukasz Lamża to dziennikarz naukowy Tygodnika Powszechnego i adiunkt w Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych Uniwersytetu Jagiellońskiego, znany również z kanału youtube “Czytamy naturę” (patrz poniżej). Jakby tej aktywności było mało Lamża niedawno na łamach Wydawnictwa Czarne opublikował książkę pod tytułem „Światy równoległe. Czego uczą nas płaskoziemcy, homeopaci i różdżkarze”. Lamża porusza bardzo ciekawy i aktualny dziś wątek - do czego ludziom przydaje się błędna wiedza o rzeczywistości. Lamża podkreśla, że dużym problemem wiarygodności wiedzy jest fakt, że najczęściej nie jest ona potwierdzona, lecz tylko prawdopodobna i opiera się na modelach rzeczywistości. Model rzeczywistości nie jest zaś samą rzeczywistością, co autorzy “alternatywnych teorii” skrzętnie wykorzystują.