Orientacja Przestrzenna

CZY WIESZ, ŻE?

Skieruj się na północ!

mosowiecka · 10 stycznia 2012

Czy tobie też zdarza się zgubić we własnym mieście? Badania sugerują, że najtrafniejszej lokalizacji bardzo dobrze znanych obiektów sprzyja skierowanie się ku północy. Im większe odchylenie ciała od tej orientacji, tym więcej błędów. Naukowcy sprawdzili jak doskonale znana przestrzeń, taka jak miejsce zamieszkania, jest reprezentowana w umyśle, a najświeższe wyniki przedstawili na łamach Psychological Science.

Chyba każdy chociaż raz znalazł się w zupełnie obcym miejscu. Odszukanie docelowej ulicy na takim nieznanym terytorium często graniczy z cudem. Za to orientacja we własnym mieście powinna być swobodna, a lokalizacja dobrze znanych miejsc – bardzo łatwa. W jaki zatem sposób wiedza o znajomych obiektach i ich umiejscowieniu w przestrzeni jest kodowana w umyśle? Wśród naukowców nie ma jednomyślności, a zdania na ta ten temat są podzielone. Niektórzy uważają, że szukając jakiegoś obiektu na “znajomym gruncie”, nie musimy odwoływać się do ich poznawczych reprezentacji. Inni zakładają, że jest odwrotnie - znane miejsca i budynki, a także położenie względem nich naszego ciała są zapisywane w pamięci jako mentalna mapa terenu. Taka mapa jest swoistym układem odniesienia, do którego możemy się odwołać, na przykład idąc do ulubionego sklepu. Według tego stanowiska trafność lokalizowania bardzo dobrze znanych obiektów czy szacowania odległości między nimi jest najlepsza, kiedy mentalny układ odniesienia jest zgodny z aktualnym położeniem naszego ciała w przestrzeni (tzw. efekt dopasowania – ang. alignment effect). Wraz z odchylaniem się od tego idealnego położenia, stajemy się coraz mniej trafni.