Mózg

NEUROBIOLOGIA

Magiczna więź?

tkarc · 5 stycznia 2017

Co łączy ludzi? Wymieniać można długo. Czy możliwe jest jednak, by poza tym, co już wiemy, łączyły nas również więzi znajdujące się poza logiką, a może nawet nauką? Czy warunkiem koniecznym przyjęcia pewnych możliwości są zawsze empiryczne dowody? Amerykański neurolog Vilayanur Subramanian “Rama” Ramachandran - profesor na Wydziale Psychologii oraz Programie Neuronauki na Uniwersytecie Kalifornijskim w San Diego oraz profesor biologii w Instytucie Salka, przedstawił niebanalną teorię o neuronach lustrzanych.

Istnieje wiele mniej lub bardziej baśniowych podejść traktujących o niewidzialnych siłach i niemalże magicznych więziach, jakimi wszyscy ludzie mieliby być połączeni. Wiele z tych śmiałych twierdzeń opiera się na wierzeniach, niektóre na dezorientującej mieszance nauki i fikcji. Są jednak też takie poglądy, które nie tylko opierają się na teoriach naukowych, ale - co najważniejsze - obserwacjach i badaniach empirycznych. Neurony lustrzane wciąż jeszcze stanowią pole do dyskusji pomiędzy dwoma obozami, z których jeden stawia ich rolę niemal jako fundament rozwoju i przetrwania naszego gatunku, drugi natomiast sugeruje, że niespecjalnie jest się czym ekscytować, a rola neuronów lustrzanych jest mocno wyolbrzymiona.

NEUROBIOLOGIA

Utrata kontroli nad zachowaniami seksualnymi zaczyna się w mózgu?

mwordecha · 21 stycznia 2017

Problem utraty kontroli nad zachowaniami seksualnymi staję się coraz powszechniejszy. Ciągle brakuje jasnej definicji oraz jednoznacznego określenia mechanizmów powstawania i utrzymywania się tego problemu. Naukowcy z Uniwersytetu w Cambridge przeprowadzili badania naukowe w celu odnalezienia neuronalnego podłoża problemu zwanego kompulsywnymi zachowaniami seksualnymi.

Doktor Valerie Voon wraz z zespołem w 2014 roku postanowiła przeprowadzić badania dotyczące podstaw neuronalnych kompulsywnych zachowań seksualnych (ang. Compulsive Sexual Behaviours). Kompulsywne zachowania seksualne są zazwyczaj utożsamiane albo z zaburzeniem kontroli impulsów, albo z uzależnieniami od czynności czyli tzw. uzależnień behawioralnych. Powszechnie znanym objawem uzależnień jest zmiana reakcji na wskazówki dotyczące obiektu uzależnienia, czyli na przykład osoba uzależniona od alkoholu będzie bardziej wrażliwa na bodźce związane z alkoholem niż z inną substancją. Wysoka wrażliwość na bodźce danej kategorii jest również związana z podwyższonym prawdopodobieństwem nawrotu. Wrażliwość na wskazówki bodźców nagradzających (tj. apetytywnych) ma swoje podłoże neuronalne. Są to struktury neuronalne takie jak brzuszne prążkowie (ventral striatum), grzbietowa przednia część zakrętu obręczy (dorsal anterior cingulate) oraz ciało migdałowate (amygdala). Czy w przypadku CSB reaktywność na wskazówki seksualne w grupie osób z problemem będzie podwyższona?

NEUROBIOLOGIA

Bezpieczne przywiązanie chroni przed zagrożeniem

mosowiecka · 29 stycznia 2015

Opieka i troska sprawiają, że reakcja mózgu na negatywne doświadczenia jest słabsza – sugerują autorzy na łamach „Social, Cognitive and Affective Neuroscience”.

Luke Norman z londyńskiego King’s College oraz jego współpracownicy zmierzyli u 42 zdrowych ochotników rodzaj przywiązania do innych (dzięki temu można było podzielić uczestników na takich, którzy przywiązani są bezpiecznie lub lękliwie - więcej na ten temat pisaliśmy w tekście Kreatywne przywiązanie). Następnie połowie uczestników badania wyświetlano zdjęcia przedstawiające sceny, w których ludzie doświadczali troski i opieki innych osób, zaś druga połowa widziała zdjęcia wyrażające neutralne sceny. Potem prezentowano wszystkim twarze, które przez swój negatywny wydźwięk (np. wyrażające złość) wzbudzają w nas duże emocje, a co za tym idzie, emocjonalną odpowiedź mózgu – aktywację jądra migdałowatego. Aby ją monitorować wszyscy badani w trakcie oglądania zdjęć przebywali w funkcjonalnym rezonansie magnetycznym (fMRI). Wzorzec wyników jaki uzyskali neurolodzy jest następujący: w grupie, która przed przystąpieniem do emocjonalnego zadania oglądała sceny troski, odpowiedź emocjonalna mózgu była najsłabsza! pokazywanie scen miłości i opieki wywoływało najsilniejszą reakcje u osób charakteryzujących się lękliwym przywiązaniem. Wyniki sugerują, że nasza stała dyspozycja (rodzaj przywiązania) do reagowania lękiem na innych ludzi, może modyfikować natężenie reakcji mózgowej na postrzegane zagrożenia.

NEUROBIOLOGIA

Tajemnicza planum temporale

mmazurkowna · 2 stycznia 2015

Planum temporale to struktura mózgowa, która od dawna fascynuje neurobiologów. Czym tym razem nas zaskakuje? Neurobiolodzy na łamach Annals Of the New York Academy Of Sciences opisują swoje zdumiewające odkrycia!

Planum temporale to trójkątny obszar w dolnej części płata skroniowego. Interesującym faktem jest asymetria tego regionu, która występuje praktycznie u każdego. Zwykle planum temporale jest nieco większe w lewej półkuli. Jak wynika z dotychczasowych doniesień naukowych, ta część mózgu wykazuje szczególną asymetrię u muzyków.

PSYCHOLOGIA

Taneczny trening

mosowiecka · 12 stycznia 2014

Nie miałeś jeszcze okazji zapisać się na kurs nowoczesnego tańca? Warto się zdecydować! Jak piszą naukowcy na łamach czasopisma Creative Education, nauka kreatywnego tańca wspomaga wyobraźnię przestrzenną.

Poruszanie się w rytm muzyki jest ulubioną rozrywką wielu ludzi niezależnie od płci i wieku. Szczególnie dla dzieci taniec jest niezwykle rozwojowy, ponieważ zdolności kinestetyczne rozwijają się najszybciej przez pierwsze lata życia, a taniec wymaga świadomości pozycji ciała, orientacji w przestrzeni i koordynacji ruchów. Co więcej, ten sposób dzieci są zachęcane do wyrażania siebie i działania w ruchu i rytmach muzyki. Dla dzieci jest to naturalne, ponieważ są one głównie skoncentrowane na działaniach i zabawach angażujących wyobraźnię.

PSYCHOLOGIA

Stres zjada twój mózg

awirecka · 2 stycznia 2013

Codzienny stres objawia się na wiele przykrych sposobów, włączając w to takie fizyczne objawy jak zmęczenie, wrzody żołądka i problemy kardiologiczne. Czy sięga również do mózgu? Naukowcy na łamach PLoS ONE udowadniają, że przewlekły stres w miejscu pracy może być dla mózgu tak samo niebezpieczny jak silna trauma.

Chcąc sprawdzić skutki przewlekłego stresu w pracy, naukowcy ze Stockholm Brain Institute oraz Stockholm University niezwykle starannie dobierali osoby badane. Pierwsze kryterium stanowiła intensywna praca. Wybrani pracownicy spędzali w pracy nawet po 60-70 godzin w tygodniu od co najmniej kilku lat. Potencjalni badani najpierw rozwiązywali kwestionariusz wypalenia zawodowego Christiny Maslach. Do ostatecznego badania wybrano osoby, których wypalenie zawodowe znacząco przekraczało normę. Byli to ludzie, którzy skarżyli się na przewlekły stres w miejscu pracy oraz przejawiali takie somatyczne objawy jak bezsenność, kołatanie serca, zmęczenie itp.

PSYCHOLOGIA

Współczucia można się nauczyć!

natalia · 28 stycznia 2013

Nawet u ludzi dorosłych można wytrenować współczucie oraz idące za nim zachowania altruistyczne – wynika z badań opublikowanych na łamach Psychological Science.

Empatia motywuje do zachowań altruistycznych. Zdolność do współczucia często rozpatrywana jest przez psychologów jako niezmienna cecha osobowości, ponieważ na ogół trafnie potrafimy przewidzieć czy i kiedy dana znana nam osoba, będzie skłonna do zachowań altruistycznych. Tymczasem z nowych badań przeprowadzonych przez naukowców z Centrum Badań Zdrowego Umysłu w Waisman Center of the University of Wisconsin-Madison wynika, że można dorosłych współczucia nauczyć.

NEUROBIOLOGIA

Pieniądz to narzędzie

Bocian Konrad · 16 stycznia 2013

Jak zareagowalibyście, gdyby ktoś na waszych oczach podarł banknoty o różnych nominałach? Doświadczyli tego uczestnicy eksperymentu przeprowadzonego na Uniwersytecie w Turynie. Badanie miało pokazać, czym tak naprawdę są pieniądze dla mózgu.

Dr Cristina Becchio razem ze swoim zespołem zaprosiła do eksperymentu 20 osób. Badani oglądali filmy, na których nieznana im osoba przedziera na pół banknoty o różnej wartości. W czasie projekcji mózgi uczestników były skanowane za pomocą funkcjonalnego magnetycznego rezonansu jądrowego (fMRI). Zastosowana metoda pozwoliła badaczom dokładnie określić, które partie mózgu zareagowały najsilniej w odpowiedzi na przedstawione obrazy.

NEUROBIOLOGIA

Czy matematyka boli?

Bocian Konrad · 5 stycznia 2012

Nauka matematyki niektórym uczniom sprawia tyle trudności, że samo myślenie o rozwiązaniu skomplikowanego zadania wywołuje u nich napięcie i niepokój. Takich uczuć doświadczają szczególnie osoby o wysokim poziomie lęku przed matematyką. Badania opublikowane na łamach czasopisma PLOS ONE łączą strach przed matematyką z aktywacją regionów mózgu odpowiedzialnych za przetwarzanie bólu.

Ian Lyons i Sian Bellock postanowili sprawdzić co kryje się za emocjami wywoływanymi przez zadania matematyczne. Badaczy interesowało czy strach przed matematyką można uzasadnić rzeczywistą odpowiedzią mózgu na reakcje ciała i narządów, podobnie jak w przypadku odczuwania bólu, czy raczej mamy do czynienia z mechanizmem psychologicznym opartym na irracjonalnym lęku.

NEUROBIOLOGIA

Surrealizm sprzedaje!

mosowiecka · 18 stycznia 2012

Dziwne, absurdalne, niczym z surrealistycznego obrazu – takie reklamy najlepiej działają na odbiorców – donosi Journal of Marketing Communications. Okazuje się, że niezwykłe klipy wywołują zwiększoną aktywność w obszarach mózgu odpowiedzialnych za pamięć i emocje. Trik z powodzeniem stosują już światowe koncerny, takie jak Volkswagen.

Jakiś czas temu Volkswagen postanowił zaskoczyć potencjalnych konsumentów i stworzył niezwykłą kampanią reklamową. Główną inspiracją firmy była twórczość Salvadora Dali – znanego hiszpańskiego surrealisty i skandalisty. W serii reklamówek koncernu roztapiający się zegar z jego słynnej “Trwałości pamięci”, stał się topniejącym licznikiem paliwa, symbolizując malejące wydatki na paliwo i niskie zużycie auta. “Człowiek w Meloniku” natomiast został pokazany jako pracownik stacji paliw grający w szachy w kształcie drzew – symbol dbałości marki o środowisko naturalne. W tym niejednoznacznym przekazie Volkswagen starał się pokazać zalety swojego produktu – samochodu marki BlueMotion Polo.