Ja

Ucieczka z pułapki utopionych kosztów

Pułapka utopionych kosztów opisuje sytuację, w której kontynuujemy jakieś działanie, mimo tego, że jest ono dla nas niekorzystne ze względu na koszta, które już do tej pory poświęciliśmy. Przykładowo obejrzenie nudnego filmu do końca, bo zapłaciliśmy już za bilety i popcorn w kinie lub trwanie w spadającej na wartości inwestycji, bo już tyle pieniędzy w nią włożyliśmy. Ten błąd poznawczy sprawia, że podejmujemy decyzje, które mogą być dla nas mniej korzystne. Po co tracić kolejną godzinę życia w kinie, skoro już i tak straciliśmy pieniądze wybierając nudny film?

Po czym poznasz swoje dzieło?

Wielu artystów i sportowców wkłada ogromny wysiłek w przygotowanie się do publicznego zaprezentowania efektów swojej pracy. W toku takich przygotowań skupiają uwagę na swoich wcześniejszych wykonaniach, aby na ich podstawie osiągnąć lepszy wynik w kolejnych zawodach. Czy dzięki takiej wzmożonej samoświadomości muzycy potrafią lepiej rozpoznawać wyniki własnej pracy? Na to pytanie odpowiadają naukowcy na łamach Psychological Science.

Liczne badania dowodzą, że potrafimy rozpoznać własną sylwetkę ciała pośród innych niewyraźnych postaci chodzących na filmie. Inne eksperymenty wykazały, że badani potrafią lepiej przewidzieć miejsce trafienia rzutki, gdy obserwują własne ruchy, niż gdy przyglądają się ruchom innych. Ludzie potrafią nawet zidentyfikować odgłosy własnego klaskania, kierując się jedynie częstotliwością i wzorcem klaśnięć.

Facebookiem w samoocenę

Jaki jest skutek przeglądania własnego profilu na Facebooku? Czy profil na portalu społecznościowym staje się odpowiednikiem lustra? Na te pytania odpowiedzieli psycholodzy, Amy Gonzales i Jeffrey Hancock z Cornell University.

Już w latach 70-tych ubiegłego wieku inni badacze (Duval i Wicklund) ustalili, że wpatrywanie się w swoje odbicie w lustrze, może prowadzić do nieprzyjemnych skutków ubocznych. Koncentracja na swoim wizerunku powoduje porównanie „Ja realnego" z „Ja idealnym" - tego typu wgląd w siebie zazwyczaj skutkuje uświadomieniem sobie rozbieżności między tymi dwoma kategoriami obrazu siebie i obniżeniem aktualnej samooceny. Dzieje się tak, gdy przeglądamy się w lustrze, oglądamy swoje zdjęcia, słuchamy nagrań własnego głosu, czy musimy napisać coś o sobie. Gonzales i Hancock uznali, że profil na Facebooku, który zawiera informacje autobiograficzne, może wywoływać podobny efekt co oglądanie siebie w lustrze - może prowadzić do potraktowania siebie samego jako obiektu własnej obserwacji, a w konsekwencji do zaniżenia samooceny.

Wszystkiego najlepszego z okazji urodzin!

Jeśli masz problem z zapamiętaniem daty urodzin bliskich Ci osób, zawsze możesz liczyć na podręczny lub ścienny kalendarz, ewentualnie Facebooka. Gdyby jednak z powodu natłoku informacji, opcja przypominania zawiodła, zostaje jeszcze jedna deska ratunku. Psychologowie wyjaśniają, dlaczego niektóre daty urodziny zapamiętujemy lepiej, a inne gorzej.

Selin Kesebir i Shigehiro Oishi z Uniwersytetu w Virginii w serii trzech eksperymentów wykazali, że lepiej zapamiętujemy i przypominamy sobie daty urodzin, które są bliskie naszym własnym urodzinom. Innymi słowy jeśli urodziliście się w listopadzie, z większą łatwością przypomnicie sobie urodziny znajomego, który urodził się w tym samym miesiącu niż tego, który urodził się na przykład w maju.