Dotyk

Dotknij mnie!

Dlaczego ludzie dotknięci w ramię na ulicy są bardziej skłonni do pomocy lub wyjaśnienia drogi nieznajomemu? Dlaczego kobiety w takiej sytuacji częściej podają obcemu mężczyźnie swój numer telefonu? Skuteczność dotyku jest zagadką i chociaż łatwo zauważyć „hej, to działa!”, to warto również wiedzieć, jaki jest mechanizm tego fenomenu.

Annett Schirmer i jej współpracownicy poczynili krok naprzód w rozwikłaniu tej zagadki. Posłużyli się oni metodą EEG (elektroencefalogramu), aby zbadać aktywność powierzchniową mózgu kilkudziesięciu uczestniczek podczas oglądania neutralnych oraz negatywnych zdjęć, pokazujących na przykład kosz założony na głowę lub pistolet przyłożony do skroni. W pierwszej grupie uczestniczki były dotykane w ramię przez swoją koleżankę tuż przed zobaczeniem zdjęć. W drugiej, były dotykane przez urządzenia mechaniczne, natomiast w grupie kontrolnej nie były dotykane w ogóle.

Dotyk emocji

Dotyk może nieść z sobą o wiele więcej informacji, niż się nam dotychczas wydawało. Dotykając nieznajomej osoby w ramię, potrafimy przekazać jej, jak się czujemy!

Co ciekawe, dotyk przekazujący emocje związane z dumą lub zazdrością zarezerwowany jest dla osób pozostających w związkach romantycznych. Brytyjscy badacze zaprosili 30 par do nietypowego eksperymentu. Zadaniem uczestników było przekazanie kilkunastu emocji drugiej osobie wyłącznie za pomocą dotknięcia w ramię. Jedna z osób dotykała swojego partnera lub kogoś nieznajomego, natomiast zadaniem drugiej strony było określenie, jaka emocja została jej przekazana.

Dotknij twarzy przez Internet

Ostatnie lata w internecie upływają pod znakiem portali społecznościowych. To tam spędzamy coraz więcej czasu, poświęcając go między innymi na oglądanie zdjęć naszych – nierzadko nigdy nie widzianych w realu – znajomych. Większość z nas nie zastanawia się nawet nad barierą jaką napotykają w takim momencie ludzie niewidomi. Współczesne oprogramowanie potrafi co prawda odczytać na głos poprawnie przygotowaną stronę internetową, tak aby możliwie ułatwić skorzystanie z jej treści. Niestety, przedstawienie osobie niewidomej treści zawartej na zdjęciu to zupełnie inna bajka.

Jak dotykasz, tak postrzegasz

W codziennym życiu mężczyźni uchodzą za prawdziwych twardzieli, podczas gdy kobiety najczęściej kojarzone są z delikatnością i kruchością. Przyczyn dla takiej kategoryzacji może być wiele, ale to raczej płeć brzydka utożsamiana jest z wytrzymałością i siłą. Chociaż rzeczywistość nie zawsze idzie w parze z naszymi przekonaniami, psychologowie potrafią wykazać w jaki sposób myślenie o płci może być powiązane z cielesnymi doświadczeniami.

Michael Slepian oraz jego koledzy udowodnili w dwóch eksperymentach, że fizyczne doświadczenie twardości sprawia, że ambiwalentne płciowo twarze, częściej kategoryzujemy jako męskie. Są to pierwsze wyniki badań, które sugerują, że wiedza na temat kategorii społecznych może być odzwierciedlona przez nasze ciało zgodnie z teorią ucieleśnionego poznania (ang. embodied cognition).

Jak dotyk matki pozwala nam ryzykować

Dotyk matki to najważniejszy element rozwoju w życiu dziecka. Uczucie bezpieczeństwa wywołane jego wpływem pozwala małemu badaczowi eksplorować otaczający go świat. Niestety niepohamowana ciekawość prowadzi do sytuacji niebezpiecznych dla malucha. Na szczęście w jego pobliżu jest mama, która koryguje ryzykowne zachowania. W dorosłym życiu musimy radzić sobie sami, gdy siła matczynego dotyku, pcha nas w ramiona nieodpowiedzialnych zachowań.

Jonathan Levav i Jennnifer Argo wykazali, że lekkie trwające jedną sekundę klepnięcie w tył ramienia, prowadzi do podejmowania ryzykownych decyzji finansowych. Co ciekawe osobą dotykającą musi być kobieta.

Ręce manipulują umysłem

W ciągu dnia dotykamy wielu przedmiotów, jednak rzadko zastanawiamy się nad ich masą, powierzchnią lub elastycznością. Tym samym nie przyszłoby nam do głowy, że uczucia jakich doznajmy w kontakcie z nimi, mogą wpływać na nasze oceny i decyzję. Pomyśleli o tym Joshua Ackerman, Christphoer Nocera oraz John Bargh którzy wykazali, że właściwości dotykanych przedmiotów wpływają na ludzkie zachowanie.

Patrząc na swoje dłonie, łatwo odnieść wrażenie, że  wiele im zawdzięczamy. To dzięki rękom od wczesnych lat dzieciństwa zdobywaliśmy informacje na temat otaczającego nas środowiska, manipulując wszystkim co znalazło się w ich zasięgu. Właśnie dlatego dotyk możemy podzielić na aktywny – użycie przedmiotu rękami oraz pasywny, kiedy przedmiot używany jest na rękach.

Subtelna moc dotyku

Lekkie dotknięcie w ramię obcej osoby nie pozostanie niezauważone, jednak wydaje się na tyle trywialne, że trudno uwierzyć aby mogło mieć wpływ na nasze zachowanie. Nic bardziej mylnego! Badania profesora Nicolasa Gueguen z Universitu de Bretagne-Sud we Francji pokazują, jak skutecznym narzędziem perswazji może być dotyk.

Niby nic, zwykłe klepnięcie w ramię, albo subtelne muśnięcie, które często zostaje przez nas zignorowane. Owszem, czujemy się przez chwilę nieswojo, gdy obca osoba zaczyna się zbytnio spoufalać, jednak rzadko kiedy zwracamy jej na to uwagą i kontynuujemy konwersację. Gdy rzeczywiście ktoś dotyka nas, bo ma taką manierę, trudno dopatrzyć się w tym czegoś złego. Jednak gdy robi to w konkretnym celu, powinniśmy mieć się na baczności. Choć błahy, dotyk okazuje się mieć niesamowitą moc prezentowania dotykającego w innym, o wiele korzystniejszym dla niego świetle. Przykład?