Człowiek

PSYCHOLOGIA

Nie zachowuj się jak zwierzę!

kmiotk · 13 stycznia 2023

Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego niektóre zwierzęta traktujemy jak przyjaciół, a inne uznajemy za szkodniki? Badania opublikowane w Personality and Individual Differences wyjaśniają skąd może wynikać dyskryminacja gatunkowa i uprzedzenia w stosunku do zwierząt.

Nietrudno zauważyć, jak różne role pełnią w naszym życiu zwierzęta. Niektóre z nich, np. psy i koty są naszymi pupilkami, często nazywanymi nawet członkami rodziny. Wiele zwierząt, takich jak świnie czy kurczaki są traktowane jako pokarm. Mowa tutaj o dyskryminacji gatunkowej czyli zjawisku, w którym pojedyncze zwierzęta lub cała grupa jest dyskryminowana ze względu na przynależność do określonego gatunku. Uprzedzenia, które mają swoje odzwierciedlenie w zachowaniu można dostrzec w nierównym traktowaniu zwierząt pomiędzy gatunkami, w wykorzystywaniu ich do różnych celów (często związanych z cierpieniem i śmiercią), a także w postawach, nastawieniu i stosunku do różnych gatunków zwierząt. Jednakże, w świetle dzisiejszej wiedzy niemożliwa jest uzasadniona i racjonalna obrona przedmiotowego traktowania zwierząt. Zatem, czy dyskryminacja gatunkowa może być traktowana jako forma uprzedzenia? Jak najbardziej. Uprzedzenia są często połączone z ideologią. Skala Orientacji na Dominację Społeczną (SDO; Pratto i in., 1994) ukazuje różnice w stopniu, w jakim ludzie uznają i cenią hierarchię społeczną, autorytety, podtrzymanie statusu społecznego, a także ich stosunek do nierówności pomiędzy ludźmi. Osoby osiągające wysokie wyniki wierzą w hierarchię między ludźmi, ale czy może mieć to związek z ich postawami względem zwierząt? Na to pytanie próbowali odpowiedzieć Dhont i in. (2016) tworząc Model Społecznej Dominacji w relacji Człowiek - Zwierzę (SD - HARM).

PSYCHOLOGIA

Ludzkie przedmioty

mosowiecka · 15 stycznia 2012

Wszyscy jesteśmy skłonni do doszukiwania się w przedmiotach cech ludzkich – twierdzi Tapani Riekki z University of Helsinki. W 2005 roku było głośno o osobie, która zobaczyła twarz Michaela Jacksona na toście. Naukowcy odkryli, że na takie iluzje podatne są szczególnie osoby głęboko religijne, a także przekonane w istnienie sił paranormalnych.

Przypadki dostrzegania ludzkich kształtów – zwłaszcza twarzy – w różnych dziwnych miejscach, nie są jednostkowe. Są one na tyle interesujące dla opinii publicznej, że od czasu do czasu trafiają do telewizji czy gazet. W mediach głośno było o Matce Boskiej, która ukazała się na pniu drzewa, a wspomniany już tost z podobizną Michaela Jacksona wystawiono w serwisie aukcyjnym eBay. Jedno z takich przywidzeń zostało nawet opisane w medycznym czasopiśmie naukowym. Jak podaje biuletyn, na obrazie ultrasonograficznym lekarze dostrzegli twarz starego, chorego człowieka.

PSYCHOLOGIA

Zapach człowieka

mosowiecka · 1 stycznia 2012

Z pewnością można wyglądać na swój wiek. Ale czy można wyczuć czyjś wiek? Według badania opublikowanego w przeglądzie PloS ONE, każdy człowiek to potrafi! Takie informacje niesie zapach naszego ciała.

Charakterystyczny zapach ciała mają niemowlęta. Zupełnie inaczej pachną ludzie starsi. Chyba każdemu obiło się o uszy określenie “zapach osoby starszej”, a w Japonii uzyskał on nawet swoją nazwę “kareishū”. Te zapachowe różnice wynikają ze złożonych interakcji między gruczołami skóry (na przykład potowymi i łojowymi), wydzielinami ciała i aktywnością bakterii. Bardzo ważnymi wyznacznikami zapachu ludzkiej skóry są znajdujące się w większości pod jej powierzchnią gruczoły łojowe, uwalniające złożoną mieszaninę lipidów (sebum) i kwasów tłuszczowych.

CIEKAWOSTKI

Dlaczego psychologia jest nauką? cz. 2 – psychologia naukowa

Bocian Konrad · 25 stycznia 2010

Z pierwszej części cyklu wiemy, że opieranie sądów na zdrowym rozsądku do najlepszych rozwiązań nie należy. Jednak komu mamy ufać, jeśli nie własnemu rozumowi? Odpowiedź jest banalnie prosta: naukowcom. Owszem metody, którymi się posługują nie zawsze są doskonałe, jednak system naukowy posiada wyjątkową umiejętność samonaprawy, która prędzej czy później eliminuje teorie nieprawdziwe.

Metoda naukowa lub poznanie naukowe kieruję się trzema celami, które wyznaczają kierunki i zakres postępowania naukowców na całym świecie. Pierwszy z nich to opisywanie rzeczywistości w sposób obiektywny, trafny i rzetelny (funkcja deskryptywna). Drugim zadaniem nauki jest wyjaśnienie tego co opisała, czyli zrozumienie związku przyczynowo - skutkowego (funkcja eksplanacyjna). Od naukowców wymaga się także przewidywania, które pozwalają planować przyszłość (funkcja predyktywna). Dodatkową funkcją jaką muszą pełnić badania z zakresu psychologii jest pragmatyzm. Musimy po prostu wiedzieć jak uzyskany wynik pozwoli rozwiązać konkretny problem.

ŚRODOWISKO

Elektryczność prosto z wnętrza alg

Agata Kukwa · 10 stycznia 2010

Algi można jeść, stosować w kosmetykach, przerabiać na paszę dla zwierząt, oczyszczać nimi wodę, nawozić glebę czy wykorzystywać w przemyśle farmaceutycznym. Można również produkować z nich biopaliwa, na które zapotrzebowanie stale rośnie.

Ze względu na szybki wzrost i małe wymagania algi idealnie nadają się do produkcji biomasy, która następnie wykorzystywana jest do wytwarzania biopaliw.

Zespół naukowców z Uniwersytetu w Stanford postanowił pójść o krok dalej pracując nad najbardziej ekologicznym źródłem energii. Wykorzystując proces fotosyntezy oraz elementy nanotechnologii udało im się pozyskać elektryczność bezpośrednio z komórek glonów Chlamydomonas reinhardtii.